DEYİMLER
| - Ordu'da söylenegelen deyimlerin (Tâbirler) tamamı özelliklerle bu bölgenin Ordu İli'nin muhtelif ilçeler halkı tarafından kullanıldığına şüphe yoktur.
A - ÇOKCA SÖYLENEN HALK TÂBİRLERİNDEN BAZILARI: | | -Ayrana gidip (Küleği) arkama tutmam. | | | -Ecinniye külâhı ters giydirir. | | | -Kulakları çınlasın. | | | -Atın tepmeyeni, enüğün kapmayanı yoktur. | | | -Atın avanağı rahvan, insanınki pehlivan. | | | -Domuz gibi burnu doğrultusuna gider. | | | -Eşeğin kuyruğu gibi ne uzar, ne kısalır. | | | -İt, ite, it kuyruğuna buyurmuş. | | | -İtin ayağını taştan sakınma. | | | -Hırs gelir göz kararır, hırs gider, yüz kararır. | | | -İt sahibini tanır. | | | -Ekmek elden, su gölden. | | | -Karagölden kar bağışladı. | | | -Al çocuktan haberi. | | | -Çocuğu gönder işe, gitti peşinden işe. | | | -Sofrası koltuğunun altındadır. | | | -Ne at yüke yanaşır, ne yük ata. | | | -Eşek yine ol eşek, çulu değişmiş. | | | |
- B - HALK TÂBİRLERİNİN BİR KISMI İLENME (BEDDUA) OLARAK DA ÇOKCA SÖYLENMEKTEDİR. BUNLAR ARASINDA, ORDU İLİ'NE HAS İFADE İLE SÖYLENEN İLENMELERDEN BAZILARI ŞÖYLEDİR:
| | -Adı batasıca | | | -Allah güldürmesin | | | -Sürüm sürümsürüne | | | -Allahtan bulsun | | | -Boyu devrilsin | | | -Boyu devrilesice | | | -Cehennemin dibine git | | | -Ateşlere yanasın | | | -Çenen tutulsun | | | -Dert başına (Baş'an) | | | -Dili kopasıca | | | -Eli kırılasıca | | | -Evlâdından bulasıca | | | -Gidişi olsun, dönüşü olmasın | | | -Gözüne dizine dursun | | | -Kör şeytanından bul | | | -Muradın kararsın | | | -Ocağın sönsün | | | -Öllünün körü | | | -Zıkkımın pekini ye | | | -Başını yesin | | | -Dermansız dertlere tutula | | | -Allah dert versin, dermanını buldurmasın | | | -Ödü kopsun | | | -Kökün kurusun | | | |
C - ORDU HALKI, BAZI KELİMELERİ KENDİNE HAS BİR AĞIZLA SÖYLEMEKTEDİR. BUNLARDAN BİR KAÇINI İŞARET EDELİM: | | -Andır :Beddua mânasında kullanılır. Ölü eşyası. | | | -Aş'ana: Mutfak (Aşhaneden kısaltma) | | | -Anuk: Nane bitkisi | | | -Anca: Henüz, yeni, yakın, az evvel manasında | | | -Bardabaş: Geçimsiz kişi, düzensizlik | | | -Bıldır: Geçmiş yıl | | | -Börülce: Fasulye | | | -Bostan: Salatalık, hıyar | | | -Buymak: Üşümek | | | -Cıbır (Cıbıl): Züğürt kişi, üstübaşı perişan | | | -Cibe: Çorap şişi | | | -Çember: İnce dokunmuş kadın | | | -Çimmek: Yıkanmak | | | -Di'da: İşte orada | | | -Diyelmek: Ayakta durmak | | | -Birlik: İçten giyilen don | | | -Esse: Doğru | | | -Enik: Köpek yavrusu | | | -Ebekuşağı: Gökkuşağı | | | -Fıratkı: Ağaç dallarından yapılan bahçe korkuluğu | | | -Fisil: Soğanın tohumluğu, sıska | | | -Goruk: İçi boş fındık, ceviz | | | -Güllük: Kızılot | | | -Gücük ayı: Şubat ayı | | | -Kuz: Güneş görmeyen toprak | | | -Göden: Kurbağa | | | -Girebi: Ucu eğri küçük balta | | | -Gıdık: Küçük sepet | | | -Hamaz: Verimsiz toprak | | | -Hey: Geniş ağızlı büyük sepet | | | -Hışır: Eski | | | -Irak: Uzak | | | -İşmar: Göz kırparak veya parmakla yapılan işaret | | | -Imık: Ilık | | | -Işkın: Genç filiz | | | -İstol: Masa | | | -İdare: Küçük gaz lâmbası | | | -Kopça: Düğme | | | -Koz: Ceviz | | | -Keltek: Eski ayakkabı | | | -Keltenek: İşe yaramaz adam | | | -Keme: Farenin büyüğü ve yaşlısı | | | -Kozak: Olgunlaşmamış meyve |
|
|
|
